پوکی پسته از مسائل مهمی است که بسیاری از پستهکاران کشور ممکن است با آن درگیر باشند. عموما پوک شدن پسته در طول فصل رشد رخ داده و در صورت کمتوجهی به آن، بخش زیادی از پستهها از بین رفته و کاهش شدید عملکرد اتفاق میافتد.
5 دلیل پوکی پسته چیست؟
برای بررسی مشکلات چه در باغ پسته و چه در سایر باغات بهترین کار این است که ابتدا دلایل را مورد بررسی قرار داده و سپس راهکارهای موثر ارائه شود.
گرده افشانی ناقص یا عدم گرده افشانی
گردهافشانی ناقص یا عدم گردهافشانی یکی از دلایل پوکی پسته است. این حالت زمانی اتفاق میافتد که پراکنش دانه گرده صورت گرفته اما به تخمک نرسیده که منجر به گردهافشانی ناقص یا عدم گردهافشانی میشود. از جمله دلایلی که منجر به گردهافشانی ناقص و پوکی پسته میشود شامل:
- بارندگی، طوفان و یا گرد و غبار در زمان گردهافشانی
- آرایش غیراستاندارد پایههای نر و ماده و نسبت نامناسب آنها
- نوسانات دمایی (با توجه به اینکه درصد موفق بودن گردهافشانی در دمای پایین کاهش مییابد و یا ناقص انجام میشود) که باعث عدم رشد لوله گرده تا رسیدن به تخمک شده و در نتیجه گردهافشانی کامل نشده و یا عدم گردهافشانی اتفاق میافتد.
تاثیر گرما در سقط جنین و پوکی پسته
پوکی پسته در اثر گرما منجر به سقط جنین شده که میتواند به دلیل عدم تلقیح باشد. اگر گرده افشانی موفق باشد ولی در زمان رسیدن لوله گرده، تخمک از بین رفته و یا به آمادگی نرسیده باشد، تشکیل جنین مختل شده و سقط و یا عدم رشد کامل جنین رخ داده که در ادامه پوکی پسته اتفاق میافتد. عدم توجه به فروتست نیز دلیل دیگر پوکی پسته در اثر گرما است که اگر فروتست پاییز و بهار انجام نشود، احتمال پوکی در اثر گرما و سقط جنین بسیار افزایش مییابد.

اختلال رشد مغز در هنگام پر شدن مغز
اگر با وجود گردهافشانی موثر و تلقیح موفق باز هم پوکی پسته اتفاق افتاد، علت آن میتواند رقابت بین میوهها و خوشهها باشد که در این حالت انتقال مواد مغذی کافی از برگ به خوشهها مختل شده و مغز رشد نمیکند.

آبیاری نامنظم و نامناسب
مراحل شکلگیری مغز و پر شدنِ آن نسبت به سایر مراحل رشدی در پسته حساسیت بیشتری به آبیاری نامنظم و ناکافی دارند و مدیریت نادرستِ آبیاری باعث کاهش شدید عملکرد به علت پوکی پسته خواهد شد. در این شرایط درخت پسته به طور طبیعی مانع از رشد مغز برخی از پستهها میشود. علاوه براین اگر آب مورد نیاز پسته در هنگام تشکیل مغز تامین نشود، پتانسیل رشد مغز پسته کم میشود که در این صورت حتی اگر کوددهی کاملا اصولی هم انجام شود باز هم پوکی پسته اتفاق میافتد.
آفات و بیماریها
یکی دیگر از دلایل پوکی پستهها آسیبی است که به واسطه تغذیه آفات مکنده مانند سن و سنک رخ میدهد. این آفات پوست پسته را سوراخ کرده و با تغذیه از میوه، مانع رشد مغز پسته میشوند.

راهکارهای موثر برای کاهش یا عدم وقوع پوکی پسته
در صورتیکه پوکی پسته در باغ مشاهده شود، پیشنهاد میشود به راهکارها توجه کنید تا نتیجه بهتری گرفته و احتمال پوکی پسته کمتر شود.
- اگر گردهافشانی ناقص و یا اصلا انجام نشده باشد، انجام گردهافشانی مصنوعی توصیه میشود. ضمن اینکه تکنیک گردهافشانی مصنوعی به کاهش سقط جنین نیز کمک میکند.
- نسبت و آرایش مناسب درختان نر به ماده (بهتر است این نسبت به صورت 1:10 باشد اما در کشور ما معمولا نسبت 1:25 و در برخی مناطق 1:40 است) میتواند به گردهافشانی مناسب کمک کند و احتمال سقط جنین نیز بسیار کمتر خواهد شد. پیشنهاد میشود تا محلولپاشی روی، عناصر ریز مغذی و کلسیم در زمان فروتست (پس از برداشت و زمان تورم جوانهها در اوایل بهار) به عنوان یک راهکار کلیدی برای گردهافشانی موثر انجام شود.
پیشنهاد میشود برای کوددهی بهتر و اصولی از برنامه کودی استفاده کنید.
- فروتست پس از برداشت (پاییز) و فروتست زمان تورم جوانهها (بهار) در تشکیل میوه و رشد اولیه مغز پسته تاثیر بسزایی دارد. استفاده از کودهای دارای سیلیکون مانند سیلیکات پتاسیم میتوان مقاومت بافتهای گیاهی را در برابر انواع تنشهای زیستی مانند گرما و همچنین آفات و بیماریها افزایش داد.
- کوددهی اصولی و در زمان مناسب میتواند تاثیر قابل توجه و مثبتی بر مشکل پوکی پسته داشته باشد از این جهت که اگر درخت توانایی رساندن عناصر غذایی کافی به خوشهها را نداشته و خوشهها قبل از پر شدن مغز تنک باشند، بایستی عناصری مانند پتاسیم به میزان کافی در اختیار خوشهها قرار بگیرد. عنصر پتاسیم باعث حرکت مواد قندی از برگ به میوه است و همچنین کودهای دارای عنصر کلسیم که نقش موثری در جلوگیری از پوکی پسته دارند.
- در زمان تشکیل و پر شدن مغز پسته باید آبیاری به صورت صحیح و کافی انجام شود تا عناصر به میزان کافی و به موقع در اختیار مغز قرار بگیرد.
- با رعایت چند مورد میتوان خطر آفات و بیماریها را کاهش داد. ابتدا لازم است بقایای گیاهی در زمستان از باغ جمع آوری شوند تا زمستان گذرانی آفات اتفاق نیفتد. همینطور استفاده از گیاهان پوششی که برای آفات سن و سنک جذب کننده نیستند در این زمینه مفید است. از طرفی ارتقای مقاومت و ضخامت پوست پسته با کاربرد سیلیکات پتاسیم به صورت محلول پاشی مانع از نفوذ این حشرات میشود. به خاطر داشته باشید که در صورت نیاز، از سموم استفاده و سمپاشی کنید.
بخش نظرات
دیدگاهتان را در ارتباط با این مطلب آموزشی بنویسید!